1

توضیحات

ویرایش
جزیره خارک، یا به قول جلال آل احمد، دُرّ یتیم خلیج فارس در 46 کیلومتری غرب بوشهر واقع شده است. این جزیره مرجانی در خلیج فارس به طول و عرض تقریبی هشت در چهار کیلومتر است که از نظر تقسیمات کشوری تابع استان و شهرستان بوشهر است. این جزیره از فسیل‌ها و اندام‌های مرجان ها، دوکفه یی‌ها و دیگر جانداران دریایی که آمیخته با ذرات ماسه هستند، تشکیل شده و تنها لایه یی نازک از سطح جزیره که ضخامتی حدود بیست سانتیمتر تا پنج متر و چگالی حدود 5/1 دارد، دارای سختی بیشتر است. لایه‌های زیرین (که در برش‌های عمودی دیده می‌شوند) از بافتی نرم و رسوبی که در برابر جریان آب کم دوام هستند، ساخته شده است. در بسیاری از نواحی خارک، فرسایش آب و باد موجب از بین رفتن لایه‌های زیرین و سقوط و تلاشی لایه‌های مقاوم فوقانی که حامل آثار و نقوش باستانی هستند، شده است. این روند فرسایش هم اکنون هم در حال تغییر مختصات ناهمواری‌های جزیره است. در گذشته‌های دور و نزدیک، بسیاری از صخره‌های مرجانی و زیبای خارک برای ساخت وسازهای گوناگون به بندرهای گوناگون خلیج فارس همچون گناوه، آبادان و کویت حمل می‌شده است. جزیره خارک از معدود جزیره‌های خلیج فارس است که دارای آب شیرین فراوان بوده است. آب شیرین جزیره خارک در طول تاریخ علاوه بر گودال‌های طبیعی، از طریق حفر ده‌ها چاه آب و رشته‌های قنات و نیز هدایت مصنوعی آب‌های سطحی فراهم شده از بارندگی‌ها ...مشاهده کامل متن به سدهای کوچک و گودال‌های طبیعی جزیره فراهم می‌شده است. در سراسر جزیره بازمانده‌های دایر یا بایر سامانه‌های گردآوری و استحصال آب شیرین به چشم می‌خورد که عبارتند از راه آبه‌های کوچک و بزرگ هدایت آب به چاله‌های طبیعی یا دست ساخته، تا چاه هایی که ده‌ها متر در دل سنگ کنده شده و گاه دارای چرخ‌های آبکشی با نیروی گاو و دیگر چارپایان بوده اند و نیز کاریزهای کهنسالی که در جا ی جای جزیره دیده می‌شوند و به دلیل بی توجهی در حال تخریب و نابودی هستند. برخی از این چاه‌ها همچنان دارای آبی بسیار شیرین هستند که بهره برداری چندانی از آنها نمی‌شود. همچنین چاه‌های دیگری نیز در جزیره وجود دارند که مردمان خارک به مانند دیگر نواحی جنوبی ایران، در انتهای آنها درختان مو را می‌کارند. این درختان بدون نیاز به آبیاری و با استفاده از رطوبت اعماق چاه، هر کدام سالانه تا چند صد کیلو انگور بار می‌دهند. هر چند به دلیل نبود یا کمبود خاک حاصلخیز در جزیره، زیستگاه گیاهی قابل توجهی شکل نگرفته است، اما در سراسر جزیره درختان «لیل/ لور» یا انجیر معابد توانسته اند با انطباق خود با ویژگی‌های اقلیمی رشد کنند. این درختان بسیار بزرگ و پرسایه که دارای ریشه‌های هوازی هستند در سراسر جزیره به فراوانی دیده می‌شوند. ریشه‌های این درخت از خاک بیرون آمده و با پیچیدن بر تنه درخت از آن بالا رفته و دگرباره از شاخه‌های آن آویزان شده اند. این ریشه‌ها آب و غذای مورد نیاز درخت را به جای زمین از باد و هوا دریافت می‌کنند. از همین رو است که اسطوره‌های در پیوند با زمین در میان مردمان جزیره شکل نگرفته و اسطوره‌ها و باورهای در پیوند با آب و باد و دریا در میان آنان بیشتر شکوفا شده است. درخت سدر یا کنار نیز از دیگر درختان مهم و فراوان جزیره است که به دلیل شرایط زیست بومی نتوانسته اند به بزرگی درختان کنار در دامنه‌های زاگرس شوند. حیات وحش خارک بسیار محدود و منحصر به گله‌های کم شماری از آهو که روزبه روز کمتر می‌شوند و مارهای بزرگ و سمی است که طول آنها به یک تا یک ونیم متر می‌رسد. پرندگان مهاجر فراوانی نیز فصل زمستان را در کرانه‌های خارک می‌گذرانند. اقلیم خارک دربردارنده ویژگی‌های خاص، چشم اندازی شگرف و تفاوت هایی قابل ملاحظه با دیگر نواحی ایران است که اکنون تمام قابلیت‌های آن به پای صنعت نفت از میان رفته است. تلفظ نام جزیره و شهر آن به هر دو شکل «خارک» و «خارگ» تداول دارد. مردم محلی، شهر و جزیره را «خارگ» می‌نامند؛ اما در منابع مکتوب «خارک» به کار رفته است. آثار تاریخی و جغرافیایی سده‌های میانه نیز تلفظ خارک را ضبط کرده اند که مشخص نیست آیا گونه درست آن بوده یا محصول تعریب نام خارگ بوده است. در نوشته‌ها و نقشه‌های اروپایی نیز هر دو نام Khark و Kharg به کار می‌روند، اما شکل نخستین بیشتر متداول است.برخی از پژوهشگران بر این باورند که منظور از نام «ایکارا/ ایکاریا» و «ایکاریوس» که در کتاب‌های جفرافیای بطلمیوس و استرابو برای نامیدن شهر و جزیره یی به کار رفته، همانا جزیره خارک است و حتی براساس همان نوشته‌ها جزیره خارک را محل ساخت معبد آپولو و نصب تندیس‌های زئوس و نپتون می‌دانند. اما نگارنده این فرض را نادرست می‌داند؛ چرا که در این آثار جغرافیایی، نام جزیره ایکارا همراه با نام دیگر جزیره‌های یونانی و آسیای صغیر در دریای مدیترانه آمده است. این نام چند بار در جغرافیای استرابو تکرار شده که همگی در کتاب چهاردهم یعنی جایی که به شرح سرزمین‌های یونیه، کاریه و دامنه کوهستان‌های تاروس اختصاص دارد، آمده است. در اینجا ایکارا و فاصله آن با شهرها و جزیره‌های معروف مدیترانه همچون دماغه تروکلیان، سونیوم، ساموس، ملانتیان و کورسیا آمده است و آشکارا جزیره ایکاروس را در نزدیکی هلسپونت می‌داند. ویژگیهای صنعتی جزیره خارگ یکی از بنادر مهم صادرات نفت خام ایران است. و در حال حاضر با داشتن اسکله‌های بزرگ صدور نفت خام، گوگرد و متانول یکی از بزرگترین بندر‌های صادراتی نفت خام در جهان است.نحوه ساخت و ساز در جزیره خارک را می‌توان به دو گروه عمده ساخت و ساز سنتی و مهندسی تقسیم نمود. ساخت و ساز سنتی بیشتر به توسط اهالی بومی و در گوشه شمال شرقی جزیره صورت گرفته است. مطابق قانون اهالی بومی اجازه اسکان و ساخت و ساز در ضلع شرقی باند فرودگاه جزیره را دارند و سایر نواحی جزیره در تسلط شرکت پایانه‌های نفتی ایران است . در این منطقه از جزیره بافت شهری فشرده و کوچه‌ها باریک و پیچ در پیچ و تراکم جمعیت بالا است. ساختمان‌ها یک طبقه و دارای حیاط کوچکی هستند. در سال‌های اخیر با پیشرفته شدن صنعت ساختمان سازی , به تعداد ساختمان‌های چند طبقه افزوده شده است . مصالح ساختمانی عمدتا از بیرون جزیره تهیه می‌شوند. با افزایش جمعیت اهالی بومی و محدود بودن زمین, روز به روز بر اهمیت زمین‌های موجود افزوده می‌شود. شهر خارک دارای میدانی کشیده و طولانی است که در مرکز آن فضای سبز و جدول بندی زیبایی دارد و دور تا دور میدان ردیف مغازه‌های کوچک خوار و بار فروشی و بوتیک‌های لباس و سایر مایحتاج اهالی قرار دارند. پیاده روی این میدان مسقف بوده دارای ستون و طاق نصرت است. این میدان مرکز امور تجاری جزیره است. سایر اداره‌ها و دایره‌های دولتی از قبیل بانک‌ها ( ملی, ملت , صادرات , تجارت , سپه ) آموزش و پرورش , سازمان تامین اجتماعی , کمیته امداد امام خمینی , بهزیستی , مرکز بهداشتی درمانی , در این جزیره شعبه دارند. ساخت و ساز در سایر نواحی جزیره به توسط شرکت پایانه‌های نفتی صورت گرفته و مبتنی بر اصول مهندسی است. خانه‌های ویلایی بزرگ و زیبا در دو طرح کارمند ی و کارگر ی در ساخت و ساز‌های قدیمی که عمدتا در زمان حضور انگلیسی‌ها ساخته شده هنوز در جزیره دیده می‌شوند. ویلا‌های کارمندی دارای محوطه ای بزرگ و خانه مستخدم ( بوی روم ) و گاراژ اختصاصی هستند. منزل‌های کارگری از کنار به یکدیگر متصل بوده و دارای حیاط کوچکی در جلوی ساختمان و حیاط بزرگتری در پشت ساختمان و کوچه باریکی در حد فاصل در حیاط‌های پشتی هستند. در سال‌های اخیر ساخت و ساز به شیوه آپارتمان ی در جزیره بیشتر شده که با آب و هوای گرم جزیره همخوانی ندارد. ویژگیهای تاریخی از آثار تاریخی جزیره می‌توان معبد پورئیدون، آتشکده زرتشتتیان، گور معبدهای پالمیران و مرقد محمدبن حنفیه را نام برد. در گور معبدهای پالمیران، برخی از اصول معماری پارتی و ساسانی رعایت شده است. پالمیر نام یونانی قوم تَدمر است، این قوم تاجر پیشه بودند که کالاهای عربی و هندی را از ایران به غرب می‌بردند، مرقد محمدبن حنفیه که زیارتگاه مسلمانان است و البته بنا به روایتی مرقد یکی از نوادگان حضرت علی (ع) است. کتیبه میخی ایران باستان این کتیبه مربوط به 2400 سال پیش است یعنی دوران داریوش اول هخامنشی است که به خط میخی فارسی باستان نوشته شده است و معنی آن این است: «اینجا محل خشک و بی آبی بود. من شادی آوردم» که منظور حفر چاه‌ها و قنات‌های متعددی است که دز جزیره خارگ و اطراف این کتیبه حفر شده است. منابع : http://iaukharg.ac.ir/kharg.htm http://fa.wikipedia.org/ http://www.ichto.ir/Default.aspx?tabid=515

جزیره خارکو

فاصله مستقیم: 9 کیلومتر
مشاهده مسیر

تالاب حله

فاصله مستقیم: 44 کیلومتر
مشاهده مسیر

جزیره شیف

فاصله مستقیم: 57 کیلومتر
مشاهده مسیر

نمایش و چاپ مسیر

با انتخاب مبدا و مقصد میتوانید فاصله بین دو مکان ثبت شده در تیشینه را مشاهده و چاپ نمایید.

مبدا
مقصد
مشاهده مسیر

جاذبه های گردشگری بوشهر

گورستان شغاب

گورستان شغاب

گورستان شغاب (بوشهر)، قبرستانی تاریخی واقع در بخش مرکزی شهرستان بندر بوشهر یکی از آثارهای تاریخی و از نقاط دیدنی استان بوشهر در جنوب ایران است. «گورستان شغاب بوشهر» این قبرستان در جنوب شهر بوشهر قرار دارد و اخیرا توسط اداره میراث فرهنگی کشف شده‌است. در این قبرستان اسکلت اموات در داخل...

اطلاعات | نقشه | مسیر
امامزاده عبدالمهیمن بوشهر

امامزاده عبدال...

امامزاده عبدالمهیمن مربوط به دوره قاجار است و در بوشهر، محله امامزاده واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۷ آذر ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۲۱۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در شهرستان بوشهر در نزدیکی ریشهر قدیم ، مقبره و زیارتگاهی وجود دارد که به نام امام زاده عبدالمهیمن معروف ‏اس...

اطلاعات | نقشه | مسیر
عمارت دهدشتی ( عمارت روغنی )

عمارت دهدشتی (...

عمارت دهدشتی (بوشهر)، واقع در بخش مرکزی شهرستان بندر بوشهر یکی از آثارهای تاریخی و از نقاط دیدنی استان بوشهر در جنوب ایران است. «عمارت دهدشتی بوشهر» در خیابان انقلاب ودر ضلع شمال غربی مسجد امام و پشت بانک مسکن شعبه مرکزی قرار دارد، این بنا در بافت قدیم در محله کوتی شهر بوشهر واقع می‌با...

اطلاعات | نقشه | مسیر
عمارت ملک بوشهر

عمارت ملک بوشه...

عمارت ملک به صورت مجموعهٔ ساختمانى است که در پنج کیلومترى شهر بوشهر در کنار میدان بهمئى قرار گرفته است و مربوط به اواخر دوره قاجار است و در محله بهمنی جنوب شهرستان بوشهر، حاشیه خلیج بهمنی (خلیج فارس) واقع شده است. عمارت قاجاری ملک متعلق به محمدمهدی ملک التجار یکی از ثروتمند‌ترین بازرگا...

اطلاعات | نقشه | مسیر
جزیره خارک

جزیره خارک

جزیره خارک، یا به قول جلال آل احمد، دُرّ یتیم خلیج فارس در 46 کیلومتری غرب بوشهر واقع شده است. این جزیره مرجانی در خلیج فارس به طول و عرض تقریبی هشت در چهار کیلومتر است که از نظر تقسیمات کشوری تابع استان و شهرستان بوشهر است. این جزیره از فسیل‌ها و اندام‌های مرجان ها، دوکفه یی‌ها و دیگر...

اطلاعات | نقشه | مسیر
شهر باستانی ریشهر

شهر باستانی ری...

شهر باستانی ریشهر در ۸ کیلومترى جنوب شهر بوشهر و نزدیک ساحل واقع شده است. ریشهر مربوط به عهد عیلام (هزارهٔ سوم تا هزارهٔ اول پیش از میلاد) است و شامل بقایاى دژ وسیع و ابنیهٔ عهد عیلام و ظروف سفالى رنگین و اشیاء مفرغى این دوره است. شهر ماهشهر در زمان ساسانیان در سال حدود 231 میلادی د...

اطلاعات | نقشه | مسیر
کشتی رافائل

کشتی رافائل

رافائل نام یک کشتی است که داستانی غمگین و شنیدنی دارد طرح کشتی‌های «میکل آنژ» و «رافائل» در سال ۱۹۵۸ میلادی کشیده شد ,قرار بود هنر تاریخی طراحی ایتالیایی‌ها با هنر و صنعت مهندسی کشتی سازی آن زمان ترکیب شود و دو شناور بزرگ را ایجاد کند. در ابتدا طراحی‌ها دو کشتی را با بدنهٔ سیاه رنگ ...

اطلاعات
کتیبه خارک

کتیبه خارک

اولین کتیبه هخامنشی با خط میخی از نوع مرجانی روز چهارشنبه 23 آبان سال 1386در پی احداث جاده ای توسط شرکت ملی نفت ایران در جزیره خارک از زیر خاک نمایان شد. کارشناسان در نخستین مطالعات خود روی این کتیبه، قدمت آن را به دوره هخامنشی تخمین زدند. این کتیبه که متعلق به اواخر دوره هخامنشی و روی...

اطلاعات
مشاهده تمامی جاذبه های گردشگری

آداب و رسوم بوشهر

میگو پلو

میگو پلو

میگو پلو یکی از چندین غذای سنتی و محلی بوشهری هاست. مواد لازم: برنج - پیازسرخ شده - میگو تازه پاک شده - گشنیز باکمی شنبلیله و جعفری - فلفل سیاه یاقرمز - نمک و فلفل و زرد چوبه طرز تهیه: برنج را پخته و صاف میکنیم و کنار می‌گذاریم٠ پیاز را در روغن سرخ می‌کنیم و زردچوبه را داخل پی...

اطلاعات
دمپخت ماهی ( لخلاخ )

دمپخت ماهی ( ل...

مواد لازم: برنج – آب (مقدار آن به نسبت زیاد یا کم بودن برنج مشخص می‌شود) – ماهی – سبزیجات (گشنیز – شوید و شنبلیله"به مقدار خیلی کم" ) – لیمو امانی – گوجه فرنگی رنده شده – پیاز و مخلوط سیر – فلفل – نمک – زردچوبه و ادویه پیاز را کمی سرخ کرده سپس سبزیجات نیز در آن ریخته و سرخ می‌کنیم بعد...

اطلاعات
قیمه بوشهری با شکر پلو

قیمه بوشهری با...

مواد لازم برای قیمه: لپه 500 گرم گوشت 250 گرم سیب زمینی 1 عدد پیاز 1 عدد گنده! زیره 2 قاشق چای خوری لیمو عمانی مقداری رب گوجه 2 قاشق عذاخوری ادویه به میزان لازم طرز تهیه: پیاز رو سرخ میکنیم زردچوبه رو بهش اضافه میکنیم گوشت رو میریزیم توی پیاز سرخش میکنیم. (گوشت رو میشه همراه ب...

اطلاعات
فلافل

فلافل

فلافل نخود از اصلى‌ترین مواد تشکیل دهنده فلافل است که پروتیین گیاهى به عنوان ماده اصلى آن به ساخت و نگهدارى استخوان هاى بدن کمک مى کند. نخود همچنین داراى فیبر محلول است که بهترین تنظیم کننده دستگاه گوارش و تسهیل کننده گردش خون در بدن است. زمانى فلافل ارزش غذایى مطلوب را دارد که به هنگا...

اطلاعات
رنگینک

رنگینک

یک نوع شیرینی است که بیشتر در فصل رطب ساخته می‌شود ولی گاهی نیز بجای رطب از خرما استفاده می‌کنند مرحله اول : روغن را داغ کرده و آرد را به آن افزوده و کمی تفت می‌دهند و سپس زیر شعله را خاموش می‌کنند(توجه داشته باشیم که آردها نباید بسوزد) مرحله دوم: آنگاه هسته رطب‌ها را بیرون آورده و ...

اطلاعات
مراسم و آیین‌ها مردم بوشهر

مراسم و آیین‌ه...

جشن‌ها و آیین‌های استان بوشهر در تاریخ فرهنگ و تمدن ایرانی، جشن‌ها و روزهای عید، ریشه در تاریخ افسانه‌ای ایران باستان؛ یعنی دوره سلسله پیشدادی دارند. جشن‌ها و آیین‌های استان بوشهر به جشن‌های مذهبی، ملی و محلی تقسیم می‌شوند. جشن‌های بزرگ مذهبی در استان بوشهر شامل: جشن میلاد حضرت محمد(ص)،...

اطلاعات
موسیقی محلی بوشهری

موسیقی محلی بو...

در موسیقی بوشهر، همچون موسیقی دیگر مناطق، انواع احساسات و حالات درونی نوازنده و یا خواننده، همچنین تعدد سبک‌های اجرایی مرتبط با ساختمان و بافت گام و یا به عبارتی مربوط به گوناگونی فواصل یا ایستگاه‌های صداهای تشکیل دهنده گام آهنگ هاست. پس از این جهت، اهمیت بررسی گام‌های مختلف سازی (نی ان...

اطلاعات
باورها واعتقادات مردم بوشهر

باورها واعتقاد...

- هرگاه در وقت خمیر کردن ، خمیر در زیر دست خمیر گیر بپرد. - هرگاه مرغ خانگی در حیاط منزل بحالت خوابیده دیده شود. - هر گاه در موقع چای خوردن تفاله برگ چای در بالای استکان دیده شود. - هر گاه مگسی خسته در اتاق پیش روی کسی دیده شود. - هر گاه پلک چشم بی اختیار بپرد. - هرگاه دو لنگه کفش ...

اطلاعات
مشاهده تمامی آداب و رسوم

امامزاده میر محمد حنفیه

آرامگاه میر محمد حنفیه از مهم‌ترین زیارتگاه‌های موجود در جنوب ایران است که در استان بوشهر و جزیره خارک واقع شده است. براساس اعتقاد اکثر محققین ومورخین ،این بقعه آرامگاه محمد حنفیه فرزند امیر المومنین علی {علیه السلام}است وکتیبه ای بدین مضمون نیز در داخل آرامگاه وجود دارد.بنابر اعتقادی میرمحمد حنفیه ،فرزند حضرت علی {علیه السلام}،بر اثر ظلم وستم بنی امیه و بنی مروان نسبت به خاندان بنی هاشم از مدینه مهاجرت کرده ودر راه بصره در خارگ اقامت گزیده وبدلیل مسمومیت فوت کرده است.گنبد این آرامگاه شباهت زیادی با گنبد آرامگاه دانیال نبی در شوش دارد.کاشی کاری فضای دیوار‌های داخلی آرامگاه ،اغلب زرین فام ودارای اهمیت فراوانی است. بنای این آرامگاه که تاریخ 738 (ه- ق) را برخود دارد،مربوط به حکمرانی سلسله سلجوقیان در ایران است.
این بنا با دو گنبد حرمی شکل مضرس وگنبد مدور کوچک ،زیبایی خاصی را بوجود آورده است. فضای درونی این بقعه با کاشی کاری ستاره ای وهشت ضلعی تزئین شده است. مجموعه آرامگاه میر محمد حنفیه با شماره 2205 توسط سازمان میراث فرهنگی کشور در فهرست آثار ملی ثبت شده است.
امامزاده میر محمد حنفیه
امامزاده میر محمد حنفیه
امامزاده میر محمد حنفیه

اطلاعات بیشتر...
[posttitle]

[posttitle]

[postbody]

مشاهده مطلب

تمامی حقوق اين سايت متعلق به تیشینه می‌باشد.