توضیحات

ویرایش
در طول تاریخ در ایران به مراسمی بر می‌خوریم که اغلب جنبه نمایشی داشته و در این نمایش‌ها از گریم با صورتک استفاده می‌شود، یکی از مراسم سنتی ایران کوسه بر نشستن یا کوسه گردی نام دارد که ریشه آن را در دوران ساسانی یا حتی پیش از آن می‌توان یافت.
نقش اصلی این مراسم را (کوسه) که شخصیتی پیام آور نوروز، شادی، بهار و زندگی دوباره است به عهده دارد و مردم قدم او را برای خود پرشگون می‌دانستند.
این مراسم طی زمان تغییراتی کرده و امروزه در بعضی از نقاط ایران با نام‌های گوناگون مانند کوسه، کوسا، کوسا چوپانان، کوسه گلین و کوسه گلدی اجرا می‌شود.
اجرا کنندگان مراسم کوسه، زن کوسه و همراهان هستند
اجرا کنندگان این مراسم کوسه، زن کوسه و همراهان هستند و تعداد همراهان در اغلب نقاط متفاوت است به طوری که در بعضی از نقاط دو کوسه و یا دو زن کوسه مشاهده می‌شود.
در این نمایش از گریم یا صورتک استفاده می‌شود و اجرای مراسم کوسه گردی توأم با رقص و آواز و همیشه همراه با سازچی است.
در همدان قدیم نیز هر ساله هنگامی که کوه الوند پس از گذراندن روزهای سرد و طاقت فرسای پائیز و زمستان با شنیدن صدای پای بهار، آرام آرام دامنه ...مشاهده کامل متن سپید پوش و یخ بسته خود را به دامن پرگل طبیعت می‌سپرد و جای زخم سرمای سخت زمستان آن را چمنهای تازه روئیده و سبز بهاری التیام می‌بخشید، این مراسم به اجرا در می‌آمد.
بر اساس این سنت قدیمی، دست افشانی، پایکوبی و ترانه خوانی کوسه گلین که با جامه ای سرخ، کلاه بوقی و چهره سیاه کرده و زنگوله به پا در خانه‌ها می‌رفت از آیین‌های مردم همدان در آستانه سال نو بوده است و در این آیین همدانی‌ها بخشیدن پول و شیرینی را به نوروز خوان یا کوسه گلین خوش شگون می‌دانستند.
کوسه و کوسه زن با ساز و دهل از روستاها به راه می‌افتادند و به شهر می‌آمدند.
در این مراسم که یکی از مراسم جالب سنتی در روزهای قبل از عید بود، کوسه و کوسه زن در نقش زن و شوهر چوپان ظاهر می‌شدند و با ساز و دهل از روستاها به راه می‌افتادند و به شهر می‌آمدند.
تمام اندام این دو پوشیده شده بود و فقط دو سوراخ جلو چشمان و یک سوراخ جلو بینی داشت.
روی لباس نمدی کوسه تعداد منگوله دوخته شده بود که به اطراف آویزان بود و چوب بلندی در دست داشت که یک سر آن برجسته بود و به آن«قورچنگ» می‌گفتند.
زن کوسه نیز روی لباس نمدی خود یک دامن کوتاه از چیت رنگارنگ می‌پوشید. به این دامن پرچین، «تنبان‌قری» یا به گویش محلی«تومن قری» می‌گفتند.
کوسه و زنش با ساز و دهل وارد شهر می‌شوند و تعدادی بچه‌ها به دنبال آنها راه می‌افتادند. آنها به هر خانه‌ای که درش باز بود وارد می‌شدند و معمولاً وارد خانه اعیان و اشراف می‌شدند و در محوطه حیاط شروع به حرکات جالب و خنده‌دار و رقص و پای‌کوبی می‌کردند.
صاحبخانه‌ها نیز در حد وسع و طبع خود کمکی نقدی یا جنسی به آنها می‌دادند. کوسه و زن کوسه همچون حاجی فیروز پیام‌آوران شادی نوروزی و بهار بودند.
آیین کوسا گلین همدان ثبت معنوی شد.
در همین خصوص مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان همدان از ثبت معنوی آیین کوسا گلین در پنجمین اجلاس شورای ثبت کشور خبر داد.
آیین کوسا گلین در اواخر زمستان در همدان برگزار می‌شد که پیام آور بهار و شادی بوده است.
این آیین بعد از چله کوچک زمستان توسط دو نفر از اهالی روستا با ساز و دهل اجرا می‌شد که این افراد به در خانه‌های مردم می‌رفتند و نوید آمدن بهار را می‌دادند که مردم هم برای خیرات پایان سال، اقلامی به این دو نفر می‌دادند و برای آمدن بهار و تمام شدن سختی‌های زمستان شادی می‌کردند.
این مراسم سنتی ایران که کوسه بر نشستن یا کوسه گردی نام دارد ریشه آن را در دوران ساسانی یا پیش از این خاندان می‌توان یافت.
نقش اصلی این مراسم را (کوسه) که شخصیتی پیام آور نوروز، شادی، بهار و زندگی دوباره است به عهده دارد و مردم قدم او را برای خود پرشگون می‌دانستند.
در این نمایش از گریم یا صورتک استفاده می‌شود و اجرای مراسم کوسه گردی توام با رقص و آواز و همیشه همراه با سازچی است.
این مراسم در حال حاضر بسیار کمرنگ شده و در برخی روستاها اجرا می‌شود که مهمترین هدف از ثبت معنوی آن احیای این آئین است.
آنچه مسلم است اینکه ایران و به خصوص استان همدان از زاویه میراث معنوی بسیار غنی است و از جمله میراث معنوی، نمایش‌های آیینی و سنتی است که برخی از این نمایش‌ها، نمایش‌های شادی‌آور و نشاط‌بخش هستند که در جشن‌های مربوط به زندگی شبانی و کشاورزی، از دیرباز تا کنون برگزار می‌شدند و می‌شوند و برخی نیز نمایش‌هایی هستند که در حالات غم و اندوه و سوگواری به اجرا در می‌آمدند و کماکان نیز اجرا می‌شوند.
در هر صورت، در هر یک از این نمایش‌ها، نشانه‌هایی از اعتقادات و باورهای مردم، اسطوره‌ها و آیین‌های مربوط به دفع شر و بلا و بیماری و اهدا فدیه و قربانی دیده می‌شود که ما امروز از آن‌ها به عنوان میراث معنوی و میراث شفاهی فرهنگ ایرانی نام می‌بریم.
با این تفاسیر پر واضح است که با توجه به تنوع و جذابیت برخی از نمایش‌های آیینی و سنتی، این مراسم برای مطرح شدن در سطح جهانی از ظرفیت خوبی برخوردارند و به لحاظ کنجکاوی هم که شده، توجه هنرمندان و کارشناسان و علاقمندان را به خود جلب می‌کنند.

منبع :
hamedan.irib.ir
http://www.mehrnews.com/
گنجنامه

گنجنامه

یکی از دیدنی‌های تاریخی و طبیعی همدان گنجنامه می‌باشد که به آبشار و کتیبه‌های تاریخی اش معروف می‌باشد. در امتداد جاده عباس آباد شهر همدان به میدان قائم میرسیم که ابتدای جاده گنجنامه است. جاده ایی کوهستانی و زیبا مخصوصا در فصل پاییز و زمستان که پر از باغ‌های زیبا و چشمه‌های پر آب است....

اطلاعات | نقشه
آرامگاه بوعلی سینا

آرامگاه بوعلی ...

آرامگاه شیخ‌الرئیس ابوعلی سینا، فیلسوف، دانشمند و طبیب مشهور ایرانی ملقب به نابغه شرق (۴۲۸-۳۷۰هق) در میدانی به نام بوعلی سینا در شهر همدان واقع شده است. میدانی بیضوی، با درختان چنار کهنسال، باغچه‌های موزون، بنای زیبا و تندیسی که معرف این میدان است، آرامگاه بوعلی سینا در زمینی به مساح...

اطلاعات | نقشه
آرامگاه بابا طاهر

آرامگاه بابا ط...

باباطاهر همدانی ، معروف به « بابا طاهر عریان » ، عارف ، شاعر و دو بیتی سرای اواخر سده چهارم و اواسط سده پنجم هجری ایران و معاصر طغرل بیک سلجوقی بوده است . بابا لقبی بوده که به پیروان وارسته می‌‌داده اند و عریان به دلیل بریدن وی از تعلقات دنیوی بوده است . آرامگاه باباطاهر در شمال شهر ...

اطلاعات | نقشه
شهر باستانی هگمتانه

شهر باستانی هگ...

شهر هگمتانه را اقوام آریایی ماد (سده ۱۷ پیش از میلاد) بنا نهادند و آن را پایتخت نخستین شاهنشاهی ایرانی قرار دادند. شهرباستانی هگمتانه تپه بیضی شکلیست ، در داخل محدوده شهر فعلی همدان، و در دو سوی خیابان اکباتان واقع شده است. "هگمتانه"، یا " هنگمتانه " که به زبان پارسی قدیم به معنی محل ت...

اطلاعات | نقشه
گنبد علویان

گنبد علویان

گنبد علویان در چهار باغ علویان در نزدیکی میدان امامزاده عبدالله شهر همدان قرار دارد. این اثر یکی از شاهکارهای معماری و گچ‌بری بعد از اسلام در همدان است، و طی شماره ۹۴ در تاریخ ۱۵/۱۰/۱۳۱۰ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌است. بر اساس شناسنامه فنی بنا، این گنبد یکی از یادمان‌های متعلق به ا...

اطلاعات | نقشه
شیر سنگی همدان

شیر سنگی همدان

شیر سنگی یکی ازآثار تاریخی شهر همدان است که قدمت آن به دوران مادها می‌رسد. این مجسمه سنگی با 5/2 متر طول و یک متر و 15 سانتی متر عرض دارای یک متر و 20 سانتی متر ارتفاعدارد و در شهر همدان قرار دارد. تپه‌ای که در حال حاضر مجسمه شیر سنگی بر روی آن واقع شده تپه باستانی است زیرا تابوت متعل...

اطلاعات | نقشه
برج قربان

برج قربان

برج قربان یکی از آثار تاریخی قرون هفتم یا هشتم هجری است که در محل زندهای شهر همدان بین چهار باغ شهید مدنی و خیابان طالقانی جنب دبیرستان ابن سینا واقع است. این بنا مدفن شیخ السلام حسن بن عطار حافظ ابو العلاء همدانی و جمعی از امرای سلجوقی است. وی در 19 جمادی الاول 567، در سن 79 سالگی د...

اطلاعات | نقشه
آرامگاه استر و مردخای

آرامگاه استر و...

مقبره استر و مردخای در همدان از لحاظ عبادی جزء مهمترین زیارتگاه‌های یهودیان ایران و جهان محسوب می‌شود و همواره در نزد یهودیان مقام بالایی را دارا می‌باشد و از دیرباز از آنان (استر و مردخای) به عنوان ناجیان و پیامبران قوم یهود یاد می‌شوند و به عنوان یک اسطوره توانسته اند عامل مهمی در شکل...

اطلاعات | نقشه
مشاهده تمامی جاذبه های گردشگری
سرداشی

سرداشی

به گزارش جام جم آنلاین؛ مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان همدان اعلام کرد: پرونده ثبت ملی پنج غذای محلی همدان آماده شده و به زودی به ثبت خواهند رسید. کاچی، سرداشی، آبگوشت بزباش، کلم و یخنی از جمله غذاهای محلی همدان هستند که پرونده آنها برای ثبت ملی آماده شده است. روش ...

اطلاعات
لباس محلی همدان

لباس محلی همدا...

پوشاک استان همدان شامل تن پوش،سرپوش و پای افزار است.با این که چهار محور فرهنگی در استان همدان قابل تمیز است،اما انواع و شیوه‌های پوشاک زنان و مردان اغلب مشابه است.بافت پارچه وکفش به ویژه گیوه قبل از ورود اجناس خارجی یا انواع کارخانه ای آن در روستاها و آبادی‌های استان متداول بود و به خصو...

اطلاعات
آش گوجه فرنگی

آش گوجه فرنگی

آش گوجه فرنگی، یک آش گیاهی بسیار خوشمزه با طعمی متفاوت که با گوجه‌فرنگی درست می‌شود و بسیار خوش‌رنگ و اشتها بر‌انگیز است. این آش، غذای محلی همدان است و در منطقه رزن زیاد طبخ میشود و دارای طعم ترش و لذیذی است. دستور پخت مواد لازم: سبزی (جعفری، نعنا، تره) ۵۰۰ گرم، برنج ۱۵۰ گرم، ل...

اطلاعات
مراسم کوسه گلین

مراسم کوسه گلی...

در طول تاریخ در ایران به مراسمی بر می‌خوریم که اغلب جنبه نمایشی داشته و در این نمایش‌ها از گریم با صورتک استفاده می‌شود، یکی از مراسم سنتی ایران کوسه بر نشستن یا کوسه گردی نام دارد که ریشه آن را در دوران ساسانی یا حتی پیش از آن می‌توان یافت. نقش اصلی این مراسم را (کوسه) که شخصیتی پیام ...

اطلاعات
تعزیه در گزین همدان

تعزیه در گزین ...

تعزیه: عزاداری‌کردن (مطلقا)، برپاداشتن مجلس عزا برای حسین ابن علی(ع) (مخصوصا)، نمایش دادن وقایع کربلا و حوادثی که بر سر بعضی ائمه آمده است، نمایش مذهبی، شبیه خوانی.(محمد معین، فرهنگ فارسی، مدخل تعزیه) در تعریف تعزیه‌خوان چنین آمده است: تعزیه‌خوان: کسی که در تعزیه وظیفه‌ای را ایفا ...

اطلاعات
حلوا زرده

حلوا زرده

حلوا زرده از نظر شکل ظاهری شبیه به فرنی است. با این تفاوت که رنگ زرد پر رنگ متمایل به نارنجی دارد و کمی غلیظ‌تر و سفت‌تر از فرنی است. کمی هم حالت کش‌سان دارد؛ یعنی مثل عسل کش می‌آید. این دسر خوشمزه را معمولا به صورت سرد مصرف می‌کنند. بنابراین اگر خواستید آن را در منزل تهیه کنید، بهتر ا...

اطلاعات
صنایع دستی چوبی

صنایع دستی چوب...

صنایع دستی چوبی یکی دیگر از رشته‌های هنری است که به شکل بسیار بدیع وهنرندانه ای روی چوب صورت می‌گیرد.تولید انواع صنایع دستی با استفاده از چوب ازدیرباز در استان همدان بویژه مناطق شهری از جمله همدان، ملایر، تویسرکان، سرکان رواج داشته است.صنایع دستی چوبی شامل خراطی، نازک کاری، منبت کاری و ...

اطلاعات
انگشت پیچ

انگشت پیچ

انگشت پیچ عسل سفید با قدمت 130 ساله مخصوص همدان: انگشت‌پیچ یک نوع خوردنی شیرین است که سوغات شهر همدان به شمار می‌آید. مواد اولیه انگشت‌پیچ را سفیده تخم مرغ، گلاب، شکر و آب تشکیل می‌دهد و قنادها آن‌قدر آن را بهم می‌زنند تا ظاهر آن سفت شده و حالتی مانند عسل به خود بگیرد. این شیرینی ب...

اطلاعات
نان کماج همدان

نان کماج همدان

غذاهای محلی، مواد خوراکی و شیرینی‌جات بخشی از فرهنگ و سبک و سیاق زندگی مردم را نشان می‌دهند نان کماج یکی از سوغات‌های خوشمزه و منحصر به فرد همدان میباشد . مواد لازم برای تهیه خمیر: آرد ۷۵۰ گرم آب ۳۰۰ میلی لیتر تخم مرغ کامل ۳ عدد روغن مایع ۱۰۰ گرم خمیر مایه فوری ۲۰ گرم شکر ۱۸۰ گر...

اطلاعات
[posttitle]

[posttitle]

[postbody]

مشاهده مطلب

تمامی حقوق اين سايت متعلق به تیشینه می‌باشد.