توضیحات

ویرایش

ارگ حکومتی اراک یکی از بناهای تاریخی شهر اراک است که در سال ۱۲۳۱ هجری قمری ساخته شد. ارگ حکومتی در اصل مرکز حکومتی شهر نهادهای حکومتی و محل سکونت حاکم و دیوانیان شهر بود.
ناصرالدین شاه در سفر خود به عراق عجم که در سال ۱۳۰۹ انجام گرفت، در این ارگ سکنی گزید و در کتاب سفرنامه خود به توصیف این بنا پرداخته است که از طبقه فوقانی آن قادر بوده است شهر را برانداز کند.
امروزه از ارگ حکومتی جز قسمتی از بنای منزل سپهدار چیزی باقی نمانده است. این مجموعه به مباشرت یوسف خان گرجی و همزمان با احداث نخستین پایه‌های شهر اراک در زمان فتحعلی شاه ساخته شد.
ارگ یا مقر حکومتی در بافت قدیمی اراک در خارج از فضای اصلی شهر و در قسمت شمالی آن قرار داشته است.
این فضای اداری، حکومتی یا مساحت گسترده خود دارای فضاهای مختلفی بوده است.بنای ارگ حکومتی متشکل از قسمت اداری و خانه سپهدار که امروزه از عمده بنای آن اثری باقی نیست به سال ۱۲۳۱ هجری نسبت داده می‌شود.
مساحت این ارگ بنا به نوشته سالنامه معارف عراق برابر۵/۱ بقعه ( قطعه زمین) یا ۵/۱ برابر یکی از قطعات واقع در بافت قدیمی بوده است.
ارگ حکومتی متشکل از فضاهای اداری ،نظامی و پذیرایی بود.هسته و چهارچوب ساختاری اولیه شهر قدیم اراک (سلطان آباد ) از چهار بخش اصلی تشکیل می‌شده است :
- بازار در مرکز شهر
- محله مسکونی حصار واقع در غرب بازار .- محله مسکونی قلعه واقع در شرق بازار.
- عمارت‌های دیوانی شامل برج شیشه، منزل سپهدار اعظم، عمارت نظمیه و ….
نقشه سلطان آباد (اراک قدیم) که آخرین نمونه شهر سازی ایرانی، اسلامی است، به صورت چهار گوش شکل گرفته و در ناحیه شمال غربی آن مقر حکومتی (مجموعه ارگ حکومتی) قرار داشته است. مقر حکومتی توسط دیواری از بدنه شهر جدا می‌شد و در اصل در خارج از متن اصلی شهر سلطان آباد قرار داشت.
مقر حکومتی یا ارگ حکومتی به عنوان مرکز حکومت و محل سکونت حاکم و دیوانیان و برخی نهادهای حکومتی بود .
از مجموعه عظیم ارگ تا سال ۱۳۴۰ شمسی تنها عمارت نظمیه ، خانه سپهدار و برج شیشه باقی بوده است.
برج شیشه، به صورت دوازده ترکی متشکل از سه طبقه جدا از هم تشکیل شده بود. دو طبقه بالای برج دارای تزئینات کاشی کاری و آجری بوده‌است. کف برج به صورت بیضی شکل ساده شده که قطر بزرگ آن ۱۲ متر و قطر کوپک آن ۸ متر بوده‌است.
این برج به دلیل وجود تزئینات کاشی معقلی با طرح‌های لوزی شکل که در طوق آن وجود داشته‌است، در هنگام تابش آفتاب از دور درخشندگی خاصی داشت، بنابراین به برج شیشه معروف شد.
هم اکنون برای یادبود، نمادی از برج در ابعاد کوچک‌تر در جنب میدان سرداران شهر اراک ساخته شده‌است.
مجموعه ارگ به سبب اهمیت تاریخی و فرهنگی، توسط سازمان میراث فرهنگی در سال ۱۳۵۴ با شماره ثبت ۱۰۷۶ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

منابع :
markazicity.ir/
www.mehrnews.com
http://fa.wikipedia.org/wiki
http://markazi.irib.ir/

مسجد و مدرسه علمیه سپهداری

فاصله: 0 کیلومتر - زمان: 1 دقیقه
مشاهده مسیر

بازار سرپوشیده اراک

فاصله: 0 کیلومتر - زمان: 1 دقیقه
مشاهده مسیر

خانه حسن پور

فاصله: 1 کیلومتر - زمان: 5 دقیقه
مشاهده مسیر

حمام چهار فصل اراک

فاصله: 2 کیلومتر - زمان: 7 دقیقه
مشاهده مسیر

موزه مفاخر

فاصله: 3 کیلومتر - زمان: 9 دقیقه
مشاهده مسیر

بقعه پیرمرادآباد

فاصله: 16 کیلومتر - زمان: 23 دقیقه
مشاهده مسیر

نمایش و چاپ مسیر

با انتخاب مبدا و مقصد میتوانید فاصله بین دو مکان ثبت شده در تیشینه را مشاهده و چاپ نمایید.

مبدا
مقصد
مشاهده مسیر

جاذبه های گردشگری اراک

قلعه حاج وکیل ( کلاه فرنگی )

قلعه حاج وکیل ...

این بنا مربوط به دوران قاجاریه است . بانی این بنا در اصل یک شرکت تجاری انگلیسی سویسی الاصل به نام (زیگلر) بود که پس از انحلال، قسمتی از آن توسط یکی از متمولین شهر اراک به نام (حاج محمد حسین میثمی وکیل) مشهور به (حاج وکیل) خریداری شد و از آن پس به نام قلعه حاج وکیل شهرت یافت . با توجه ب...

اطلاعات | نقشه | مسیر
خانه حسن پور

خانه حسن پور

این خانه در مجموعه بافت قدیمی شهر اراک و در اولین گذر سمت چپ بعد از چهار سوق بازار(گذر ششم) و در مقابل گذر مدرسه و مسجد سپهداری قرار دارد، بنیانگذار این بنا حاج علی مشیری است و بعد از چند نسل آخرین مالک آن آقای حسن پور بوده است. سازه اصلی بنا از خشت تشکیل شده و پی‌ها را به وسیله سنگهای...

اطلاعات | نقشه | مسیر
برج شیشه و ارگ حکومتی اراک

برج شیشه و ارگ...

ارگ حکومتی اراک یکی از بناهای تاریخی شهر اراک است که در سال ۱۲۳۱ هجری قمری ساخته شد. ارگ حکومتی در اصل مرکز حکومتی شهر نهادهای حکومتی و محل سکونت حاکم و دیوانیان شهر بود. ناصرالدین شاه در سفر خود به عراق عجم که در سال ۱۳۰۹ انجام گرفت، در این ارگ سکنی گزید و در کتاب سفرنامه خود به توصی...

اطلاعات | نقشه | مسیر
مسجد و مدرسه علمیه سپهداری

مسجد و مدرسه ع...

در بافت قدیمی شهر اراک و جنب بازار این شهر ، مجموعه مسجد و مدرسه بسیار زیبایی قرار دارد که در زمان حکومت فتحعلی شاه قاجار همزمان با شهر سلطان آباد (اراک) توسط مرحوم یوسف خان گرجی ساخته شده است. این مسجد که از ابتدا به صورت حوزه علمیه اراک درآمده است، مرکز مهمی برای تحصیل و تدریس مشاهیر ...

اطلاعات | نقشه | مسیر
حمام چهار فصل اراک

حمام چهار فصل ...

حمام چهار فصل از آثار باستانی شهر اراک و مربوط به اواخر دوره قاجار است. این بنا توسط "حاج محمدابراهیم خوانساری" در زمان احمد شاه قاجار بنا نهاده شده است. این حمام در خیابان شهید دکتر بهشتی واقع شده و در تاریخ ۱۰ آبان ۱۳۵۵ با شمارهٔ ثبت ۱۳۳۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده اس...

اطلاعات | نقشه | مسیر
موزه مفاخر

موزه مفاخر

موزه مفاخراستان مرکزی، یکی از جاذبه‌های فرهنگی استان مرکزی است که اتفاقا در ایام تعطیلات نوروز با استقبال مواجه می‌شود. این بنا واقع در خیابان شهید بهشتی اراک می‌باشد. ساخت بنای موزه که به منزل خاکباز مشهور است، در اواخر دوره قاجاریه آغاز و در سال 1308 شمسی به اتمام رسیده است. ساختمان ب...

اطلاعات | نقشه | مسیر
تالاب میقان

تالاب میقان

تالاب کویری میقان یکی از ۱۰ تالاب مهم ایران است که در استان مرکزی و در ۱۵ کیلومتری شمال شرقی اراک و جنوب غربی داوودآباد و در مجاورت روستاهای میقان و ده نمک و طرمزد با وسعتی حدود ۲۵ هزار هکتار قرار گرفته است. تالاب در ناحیه ای کم ارتفاع، مردابی، پیت زار طبیعی و دایمی، با آب شور در پست...

اطلاعات | نقشه | مسیر
بازار سرپوشیده اراک

بازار سرپوشیده...

بازار اراک یکی از بناهای نخستین شهر اراک است. بازار سرپوشیده اراک نماد هویت و تاریخچه شهر اراک است. بنای اولیه این بازار را در اوایل قرن ۱۳ حاکم وقت اراک یعنی سپهدار اعظم که نام مسجد و مدرسه‌ای در بازار نیز به نام اوست گذاشت. با این وجود، مجموعه بزرگ بازار اراک در زمان فتحعلی شاه قا...

اطلاعات | نقشه | مسیر
مشاهده تمامی جاذبه های گردشگری

آداب و رسوم اراک

آش آماج

آش آماج

آش اماج یکی از چندین غذای لذیذ محلی و سنتی استان همدان است. اماج درون این آش را به دو روش می‌توانید تهیه کنید که به آن‌ها پرداخته‌ایم. مواد لازم برای 4 تا 6 نفر: اماج: یک پیمانه، سبزی آش (تره، پیازچه): 500 گرم، پیاز داغ: 2 قاشق غذاخوری، سیر: 3 حبه، عدس: 150 گرم، لوبیا چشم بلبلی: 150 گ...

اطلاعات
آغوز نون

آغوز نون

این نوع نان به دلیل وجود گردو و کنجد سرشار از مواد پروتئینی ، فسفر ، کلسیم ، آهن و ویتامین D است . مواد لازم میزان آرد گندم 500 گرم روغن 10 گرم مایه خمیر 5 گرم گردو ...

اطلاعات
لباس محلی اراک

لباس محلی اراک

پوشاک مردان: سرپوش کلاه نمدی: این کلاه ساده و بدون لبه است. در شهر مامونیه تنها طبقه رعیت آن را بر سر می‌گذارند.کلاه گوشی: این کلاه از پشم است و توسط مردان روستا بافته می‌شود. این کلاه چون تا پایین گردن را می‌پوشاند، بیشتر در زمستان‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.کلاه پهلو: کلاه پهلو را...

اطلاعات
آش انار (اراک )

آش انار (اراک ...

مواد لازم: برنج=1 پیمانه(200 گرم) سبزی آش(تره-جعفری-گشنیز-نعناع)=1 کیلو لپه=2 تا 3 قاشق سوپخوری پیاز سرخ کرده=3 تا 4 قاشق سوپخوری گوشت چرخ کرده=نیم کیلو انار=2 کیلو(یا رب انار 2/1 پیمانه) گلپر=یک تا دو قاشق سوپخوری روغن=2 تا 3 قاشق سوپخوری نمک و فلفل=به مقدار کافی طرز تهیه: ل...

اطلاعات
آش ترخینه شکمبه (سیرابی)

آش ترخینه شکمب...

آش ترخینه شکمبه (سیرابی) : مواد لازم : * ترخینه خشک شده ۲۵۰ گرم * یک کیلو شبزی آش و اسفناج * یک عدد سیرابی گوسفند * نخود و لوبیا ۱۰۰ گرم * نمک و زرد چوبه به مقدار لازم توضیح : ترخینه ماده آماده شده ایی است که مخلوطی از دوغ - گندم پرک شده (بلغور) - گوجه - برگ چغندر - نمک ...

اطلاعات
بازی شهنوک پهنوک

بازی شهنوک پهن...

1 - محل بازی: فضای آزاد، روی زمین سفت و صاف و مسطح. 2 - وسیله بازی: قطعه سنگ یا «جیر» مسطح به شعاع دو و ضخامت یک سانتیمتر به نام «سول». 3 - فصل بازی: بهار، تابستان. 4 - زمان بازی: روزها. 5 - تعداد بازیکنان: 2 نفر. 6 - سن بازیکنان: ده سال به بالا. 7 - جنس بازیکنان: دختر. 8 ...

اطلاعات
یک قل دو قل

یک قل دو قل

اهداف بازی: سرگرمی، افزایش هماهنگی عصبی عضلانی، افزایش دقت و تمرکز و چابکی ▪ تعداد بازیکن: بیشتر از دو نفر (۲ تا ۱۰) ▪ ابزار بازی: ۵ سنگ گرد که کمی بزرگ‌تر از فندق باشد ▪ محوطه بازی: فضای بسته ▪ شرح بازی: ابتدا با جفت یا تک آمدن، آغاز کننده بازی را مشخص می‌کنند، به این گونه که یکی ا...

اطلاعات
تتالی (ته تالی)

تتالی (ته تالی...

مواد اولیه: برای ۶ نفر گوشت نیم کیلو (مخلوط گوساله و گوسفندی چرخ شده) سیب زمینی ۲عدد گوجه فرنگی ۴عدد پیاز ۱عدد برنج ۱قاشق غذاخوری (اختیاری) سبزی ۱قاشق غذاخوری (گشنیز و جعفری ساطوری شده یا معطر دلخواه) نمک به میزان لازم فلفل به میزان لازم زردچوبه به میزان لازم روغن به میزان ...

اطلاعات
مشاهده تمامی آداب و رسوم

محصولات اراک

گیوه دوزی اراک

گیوه دوزی اراک

گیوه این پای افزار کهن از قدیمی‌ترین صنایع دستی این مرز و بوم به شمار می‌آید.در مورد تکامل این هنر صنعت متاسفانه اطلاعات کمی در دسترس می‌باشد گیوه یک پای افزارقدیمی راحت و سازگار با آب و هوای معتدل ایرانی است که البته با زحمت فراوان تهیه شده و حاصل دست رنج چندین نفر اعم از زنان و مردان...

اطلاعات
فتیر

فتیر

فتیر نوعی شیرینی است که از آرد، شکر، تخم مرغ و مواد دیگر تشکیل شده است و مانند نان آن را در تنور پخت می‌کنند.فتیر انواع مختلفی از جمله کسمه و شیرمال دارد. فتیر سوغات شهرستان اراک می‌باشد. البته انواع مختلفی از این شیرینی محلی در نقاط مختلف کشور پخته می‌شود . یکی از این انواع، شیرینی است...

اطلاعات
[posttitle]

[posttitle]

[postbody]

مشاهده مطلب

تمامی حقوق اين سايت متعلق به تیشینه می‌باشد.